دوشنبه 5 خرداد 1399

به پایگاه اینترنتی آثار تالیفی داریوش شهبازی خوش آمدید. تمامی مطالب این سایت تحت حمایت قانون « حقوق مولفين » میباشد. هرگونه سوء استفاده به هر شکلی يا انتشار مطالب در سایتها یا نشریات بدون کسب اجازه از مولف و بدون ذکر منبع اکيدا ممنوع است. استفاده از مجموعه مقالات بصورت یکجا ممنوع میباشد.

 

صفحه اصلی arrow مقالات و عناوین arrow پیشواز رمضان

پیشواز رمضان

پیشواز رمضان

در گذشته ایرانیان را رسم بر این بود که دهه سوم شعبان به پیشواز رمضان می رفتند. جنب و جوشی میانشان راه می افتاد. از مسجد و خانه غبار بر می گرفتند و ظروف مسی را سفید می کردند و خواربار و آذوقه عمده می خریدند و آماده ماه مبارک می شدند. روز پایانی شعبان در فصل گرما، دسته دسته با ساز و نقاره به صحرا و باغ در دامان طبيعت ‌می رفتند و به تفریح و بازی و نشاط می پرداختند و عشرت طلبان به میگساری. تا خستگی از کار فشرده این روزها را از تن بربایند. با کلوخ كوره‌ مي‌ساختند. آتش بر می افروختند. شلغم، چغندر و سيب زميني به شیوه كوره ای مي پختند و شادمانه با شوق و ذوق به حد خفگی می خوردند و می نوشیدند و در فصل سرما در خانه بزرگ خانواده گرد آمده، مراسم كلوخ‌اندازان را به جاي مي‌آورند. لذیذترین غذاها و شیرینی‌ها را می پختند و می خوردند تا برای ماه مبارک، چشم و دلشان سير باشد و روح و جسمشان آماده عبادت. غروب هر یک کلوخی دور می انداختند و با دعا از پروردگار آمرزش می طلبیدند. این مناسک را کلوخ‌اندازان می گفتند.

به گواه تاریخ، اين رسم در سرزمینمانمان عمری طویل دارد: 

«روزه نزدیک است میباید کلوخ انداز کرد - زاهدان خشک را رندانه از سر باز کرد»(صائب تبریزی ) «سیر و گشت و شراب خواری و عیش و عشرتی را گویند و آن را کلوخ اندازان هم می گویند.»(برهان) «جشنی که مستان در آخر ماه شعبان کنند.»(آنندراج) «عشرتی که در آخر ماه شعبان کنند و برغندان گویند.»(فرهنگ رشیدی) «امیر به نشاط این جشن و کلوخ انداز که ماه رمضان نزدیک بود بدین کوشک و بدین باغ ها تماشا می کرد.»(تاریخ بیهقی،500) «رمضان می‌رسد اینک دهم شعبان است- می بدارید و بنوشید که برغندان است»( نزاری قهستانی)

«اگر خواهی گرفت از ریز روزی روزه عزلت- کلوخ انداز را از دیده راوق ریز ریحانی» (خاقانی) «روز جمعه سلخ شعبان بندگان اقدس همایون شاهنشاهی (مظفرالدین شاه) تشریف فرما شدند... شربت آلات و فواکه ممتاز و شیرینی آلات فراوان... مجلس کلوخ اندازان اصطلاح جدید ما فارسیان است... عنصری یا غیر او در شعر خود آورده ...» (افضل التواریخ،267) «مردان به اصلاح و حمام رفته سرها را تراشیده، ریش ها را آرایش داده، حنا بسته... و زن ها بند و برمه مفصل نموده و حمام سفت و سختی رفته، بزک های تند و تیزی کرده، قشنگ ترین لباس ها را پوشیده، لذیذترین غذاها را پخته، همراه شیرینی آجیلی که مردها از کوچه می آوردند، عیش را برقرار می کردند....» (تهران قدیم، ج3، 307) «میگساری روز آخر شعبان.» کلوخ اندازان می گفتند.(یادداشت به خط مرحوم دهخدا)

 

منوی اصلی

صفحه اصلی
مطبوعات و رسانه
مقالات و عناوین
برگ هایی از تاریخ تهران
تاریخ سکه
خرید کتاب
دانلود کتاب
کتاب‌های منتشر شده
ارتباط با مولف

جستجو
حاضرین در سایت
10 میهمان حاضرند
آمار بازدید ها
امروز29
دیروز157
تا کنون2271209

تهران نامه

© Copyright 2008 DARIOUSH SHAHBAZI . All rights reserved.